Referentie:
Parret, Herman, "Over schoonheid", Hedendaagse
beschouwing bij een klassiek begrip, Geraadpleegd op 13 maart 2013, http://www.hermanparret.be/media/recent-articles/1_Naar-een-nieuwe-schoonheid.pdf
Plaatskenmerk: Internet
Extract: Dit is een tekst van Herman Parret waar hij vertelt over schoonheid. We
hebben een hoofdstuk uit het boek behandeld en hier vragen over
beantwoord. We gebruiken hierbij blz 11 t/m 30.
Creatieve
commentaar:
Begrippen
volgens Parret
Het schone: "Schoonheid staat voor, rustig, harmonieus,
sereen en stemt alleen maar tot beschouwing." Iets wat schoon is in onze
geest een gemoedstoestand, emotie teweeg brengt die ervoor zorgt dat je buiten
jezelf treedt
"Holistische
aard: Schoonheid is de wet van het geheel, van het
samenspel van de afzonderlijke elementen, van de interrelaties van de
juxtaposities binnen het object. De deelelementen moeten samengaan met in een
compositie zonder dat de deelelementen hun identiteit verliezen door de
verbintenis met het geheel".(blz 16)
Het sublieme: Het sublieme zit heel erg tussen het huiveringwekkend en fascinatie in,
het is niet herhaalbaar. "Bij de ervaring van het sublieme wordt de
verbeelding gepijnigd en toch is er genot. Het genot in het sublieme wordt door
de pijn bemiddeld. De ervaring van het sublieme brengt het gemoed in een
toestand van spanning en ontspanning."(blz 23)
Het lelijke: "Wij vatten lelijke als iets vormloos, er mist interne structuur,
evenwicht en symmetrie. Het lelijke is niet afgewerkt en wijkt af van de
norm." De esthetische ervaring wordt geblokkeerd. (blz 23)
"Lelijkheid,
die ons, als we er in de natuur tegen aanlopen afstoot, maar die aanvaardbaar
of zelfs aangenaam wordt als ze wordt weergegeven door de kunst, die lelijkheid
op 'mooie wijze' tot uitdrukking brengt. Het kan ook worden gezien als
schaduwen die het licht mooier laten schitteren en waarin het lelijke tot een
algemene orde behoort en daarom mooi kan lijken."
Wat is het
verschil tussen het predicaat schoonheid en het predicaat interessant?
Het predicaat
schoonheid haalt het tegenwoordig bijna niet meer, het schone werd gezien als
het enige juiste. Schoonheid is onveranderlijk en onbeweegelijk. "Maar
omdat er tegenwoordig allerlei mutaties plaatsvinden en onze mentaliteit
tijdsgebonden is", geworden ligt het begrip interessant heel dichtbij het
begrip van wat wij tegenwoordig schoon vinden. (blz 13)
Bij het
predicaat schoonheid kijk je naar het geheel als enige juiste, maar
tegenwoordig kijken we steeds meer naar eigen interesses en niet meer naar een
geheel. Hier gaat het om de interessevermogen van de mens.
Schoonheid
wordt tegenwoordig niet meer als esthetische categorie gezien, we hebben
tegenwoordig veel meer een persoonlijk oordeel. Er is geen juist of onjuist het
gaat om de interesse van het individu.
Beschrijf de
vier schoonheidstheorieën
1. Object
georiënteerde schoonheidstheorie: De theorie over de schoonheid van een object,
formalistisch.
2. Subject
georiënteerde theorie: De reactie, ervaring die je krijgt van wat je te zien
krijgt. Ervaring als genoegen en geluk
3.
Functionalistische theorie: De bruikbaarheid van de objecten.
(blz15)
Geef drie
voorbeelden van het lelijke als esthetische categorie
1. Dialectisch
2. Tijdelijkheid
3. Historiciteit
Waar ligt
volgens Emanual Kant de grens van het sublieme
De grens van
het sublieme ligt bij de afgrijzing en angst. hierbij staat subliem tegenover
lelijk en genot tegenover afgrijzing.
"Het
schone kan niet gezien worden als tegenstrijdigheid van het lelijke, maar het
lelijke moet als verhouding tot aan het sublieme gezien worden. Het lelijke
ligt aan de andere kant van het sublieme, over het sublieme heen, als het
radicaal onvoorstelbare en ongrijpbare voor ons voorstellingsvermogen en onze
verbeelding".
Geen opmerkingen:
Een reactie posten